ඇමෙරිකාවේ මදුරු පාලනයට වොල්බැකියා බැක්ටීරියා යොදා ගැනීම ආරම්භ කෙරේ

විෂ කෘමිනාශක හෝ දුමායනයකින් තොරව මදුරු ගහනය පාලනය කිරීම සඳහා 'වොල්බැකියා' (Wolbachia) නම් ස්වාභාවික බැක්ටීරියාව භාවිතා කරන නව ක්‍රමයක් ඇමෙරිකාවේ ආරම්භ කර ඇත. 'Bee Safe Mosquito Control' සමාගම විසින් වොෂින්ටන් අගනුවර සහ මේරිලන්ඩ් ප්‍රාන්තයේ පළාත් 25ක ප්‍රදේශ ආවරණය වන පරිදි සතියකට ගෙවත්තකට මදුරුවන් 1,500ක් බැගින් මුදා හැරීම සිදු කෙරේ. මෙම තාක්ෂණය මගින් ඩෙංගු, සිකා වැනි රෝග පැතිරීමේ අවදානම අඩු කිරීමට බලාපොරොත්තු වන අතර, පරිසර හිතකාමී බව නිසා වැඩි ඉල්ලුමක් පවතී.

රසායනික කෘමිනාශක හෝ වෙනත් හානිකර ක්‍රම භාවිත නොකර මදුරු ගහනය පාලනය කිරීම සඳහා නව විද්‍යාත්මක ක්‍රමවේදයක් ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදයේ වොෂින්ටන් අගනුවර ප්‍රදේශය කේන්ද්‍ර කරගනිමින් ක්‍රියාත්මක කර ඇත.

මෙම ක්‍රමයට අනුව 'වොල්බැකියා' (Wolbachia) නමැති ස්වාභාවික බැක්ටීරියාව පිරිමි මදුරුවන්ගේ සිරුරුවලට එන්නත් කර ඔවුන් ස්වාභාවික පරිසරයට මුදා හරිනු ලැබේ. එම පිරිමි මදුරුවන් ගැහැනු සතුන් සමඟ එක් වූ විට, බැක්ටීරියාව හේතුවෙන් ගැහැනු මදුරුවන් දමන බිත්තරවලින් පැටවුන් බිහි නොවීම වැළැක්වේ.

මෙතෙක් රාජ්‍ය හා පර්යේෂණ ආයතන මට්ටමින් පමණක් පැවති මෙම තාක්ෂණය දැන් පළමු වරට පෞද්ගලික අංශයේ සේවාවක් ලෙස 'Bee Safe Mosquito Control' සමාගම විසින් නිවාස හිමියන්ට ලබා දී ඇත. මේ වනවිට වොෂින්ටන් සහ මේරිලන්ඩ් ප්‍රාන්තවල පළාත් 25ක් ආවරණය වන පරිදි සතියකට එක් ගෙවත්තකට මදුරුවන් 1,500ක් බැගින් මුදා හැරෙන බව වාර්තා වේ.

මෙම මදුරුවන් බෝ කර සපයනු ලබන්නේ 'මොස්කිටෝමේට්' (MosquitoMate) සමාගම විසින් වන අතර, යුනිවර්සිටි ඔෆ් කෙන්ටකි විසින් සංවර්ධනය කරන ලද තාක්ෂණය ඔස්සේ මෙය සිදු කෙරේ. සාම්ප්‍රදායික කෘමිනාශක ඉසීමෙන් වෙනත් ප්‍රයෝජනවත් කෘමීන්ට සිදුවන හානිය මෙම ක්‍රමයෙන් වළක්වා ගත හැකි අතර එය පරිසර හිතකාමී වේ.

ගෝලීය උණුසුම ඉහළ යාම නිසා ඇමෙරිකාවේ සමහර ප්‍රාන්තවල ඩෙංගු, සිකා සහ වෙස්ට් නයිල් (West Nile) වැනි වයිරස් රෝග පැතිරීමේ අවදානමක් පවතින අතර, එබැවින් මෙවැනි පරිසර හිතකාමී තාක්ෂණයන් සඳහා ඉල්ලුම වැඩි වෙමින් පවතී. මීට පෙර සිංගප්පූරුවේ මෙම තාක්ෂණය සාර්ථකව භාවිත කර ඇති අතර, එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස යම් ප්‍රදේශවල මදුරු ගහනය සියයට 90 දක්වා පාලනය කිරීමට හැකි වී තිබේ. 2026 වසර අවසාන වන විට රටේ මුළු නිවාස සංඛ්‍යාවෙන් අඩක්ම මෙම ව්‍යාපෘතිය යටතට ගැනීමට සිංගප්පූරුව සැලසුම් කර ඇත. එමෙන්ම, ගූගල් සමාගමේ මව් සමාගම වන ඇල්ෆබැට් (Alphabet) සමාගම ද කැලිෆෝනියා සහ ෆ්ලොරිඩා ප්‍රාන්තවල මෙම තාක්ෂණය අත්හදා බැලීමට නීතිමය අනුමැතිය ලබා ගැනීමට කටයුතු කරමින් සිටී.